| Status | Voltooid |
| Lancering | 2009 |
| Ruimtevaartorganisatie | ESA |
| Type | Zwaartekracht |
| Orbit | Lage aardbaan (250 km) |
| SRON-bijdrage aan | End-to-end simulaties en High-level Processing Facility |
De Aarde is rond. Toch is het geen perfecte bol. Door hoge bergketens, diepe oceaantroggen en dichtheidsverschillen binnenin is de zwaartekracht niet overal even sterk. GOCE heeft de zogenaamde ‘geoïde’ in kaart gebracht. Dit is het denkbeeldige oppervlak van een wereldwijde, stilstaande oceaan die alleen wordt beïnvloed door zwaartekracht.
Door andere metingen met deze geoïde te vergelijken, konden wetenschappers conclusies trekken over de werkelijke situatie op aarde. Als je bijvoorbeeld de geoïde aftrekt van het daadwerkelijke zeeniveau hou je precies de bulten en dalen over waarmee wetenschappers de oceaanstromingen in kaart konden brengen. Ook hielp de GOCE-data bij het in kaart brengen van de smeltende ijskappen en de stijging van de zeespiegel.
GOCE verrichte zijn metingen met een gradiometer, die bestond uit drie paren versnellingsmeters op vijftig centimeter afstand van elkaar. Door te vergelijken hoe de Aarde net iets harder of zachter aan die versnellingsmeters trekt, bracht GOCE de kleine rimpelingen in het zwaartekrachtsveld in kaart.
De satelliet vloog op slechts 250 kilometer hoogte om het zwaartekrachtveld zo scherp mogelijk te ‘voelen’. Om de wrijving van de buitenste lagen van de atmosfeer te compenseren had GOCE, anders dan andere satellieten, een aerodynamisch ontwerp en een meet-en-regelsysteem. De gradiometer deed daarbij tevens dienst als luchtweerstandssensor. Die stond in verbinding met een ionenmotor om de luchtweerstand te compenseren.
SRON heeft in de beginfases van het project de basis gelegd voor de meet-en-regelsimulaties. Daarin werden zowel het meet-en-regelsysteem als de wetenschappelijke waarnemingen gesimuleerd om de prestaties van de satelliet af te schatten.
In latere fases heeft SRON samen met de Technische Universiteit München en de TU Delft de High-level Processing Facility (HPF) ontwikkeld. Die zet de ruwe satellietdata om naar bruikbare databases voor wetenschappers. De HPF combineerde de gegevens van de meetinstrumenten aan boord. Een GPS-ontvanger hield continu bij of de satelliet in zijn baan versnelde of vertraagde, wat iets zegt over de algehele afplatting van de Aarde. Ook daarvoor heeft SRON mede de algoritmes ontwikkeld.
